સહભાગી બગીચા


મહામારી ચાલતી હોવાથી દૂરથી આવતા શાકભાજી આવી શકતા નથી. સુપરમાર્કેટમાં પણ શાકની તાણ દેખાય અને શાકભાજીના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે.

જેમ ૧૯૧૮ માં આજના જેવી હાલત થઈ ત્યારે સત્તાધારીઓએ જાહેર કર્યું હતું કે જ્યાં જમીન ખાલી દેખાય ત્યાં વાવો.  જમીન નહોય તો કુંડામાં વાવો. તેમ કરવાથી બધી પ્રજા સ્વાવલંબી થઈ હતી. તમે “વિક્ટરી ગાર્ડન” વીષે સાંભળ્યું હશે.  

હવે આપણો પણ તેવો સમય આવ્યો છે. આવો વિચાર મારી દીકરીના મિત્ર નેટને આવ્યો. તેણે તેના મિત્રો સાથે આ વાત વહેતી મૂકી. તેઓેએ અત્યારનાં સમયને અનુરૂપ નામ કો-ઓપ ગાર્ડન્ઝ રાખ્યું. આખા અમેરિકાથી ૨૦૦૦ લોકો જેટલાના તરત પ્રતિભાવ આવ્યા. મિત્રોનો સહકાર મળ્યો. હવે આ હીલચાલ શરૂ થઈ ગઈ છે…

  • જ્યાં પડતર જમીન હોય ત્યાં જઈને વાવણી કરવાની… 
  • જેની પાસે જમીન હોય, પણ બગીચાકામ નગમતુ હોય, કે શરીર ન ચાલતુ હોય, તેઓ પાડીશીને પોતાના બગીચામાં વાવવા દે. જે બગીચામાં ઉગે તે બધા માટે.
  • પડતર મકાનમાં વાવણી કરી હોય તો સ્થાનીક કોઈ પાણી પાવાની જવાબદારી લે. જેને ત્ત્યાંથી ખપ પૂરતુ જોઈતુ હોય તે લઈ જાય. તમને યાદ હશે નાનપણની દલા તરવાડીની વાર્તા —  કે ખેતરમાં રીંગણાં ઉતારવા ગયો ત્યારે રીંગણાંને પૂછે…રીંગણાં લઉ બેચાર? અને પોતેને પોતે જવાબ આપે…લેને દસબાર! તેવું પણ બને.

આ રીતે આખા અમેરિકાને ઓનલાઈન જોડ્યા અને બધાં નજીક આવ્યા છે. એકબીજાને મદદ કરે અને જેની પાસે બિયા હોય તે ઓનલાઈન પર કહે કે મારી પાસે બિયા ઘણા છે. એટલે તેના ક્ષેત્રમાં જે રહેતા હોય તે જઈને લઈ આવે. જેની પાસે સાધનો હોય તે સાધનો આપે. આમ બધાંએ મળીને ઝુંબેશ ઉપાડી છે.

આ વિચાર આપણાં ગાંધીજીના સ્વાવલંબી થવાના, વિનાબા ભાવેના ‘સર્વોદય‘ અને ‘ખેડે તેની જમીન‘ ને મળતા આવે છે, અને કટોકટીના સમયે આવકારદાયક છે…


લેખક: કોકિલા રાવળ

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s